Abbe-Zeiss Aparatı

Adlandırma: Ernst K. Abbe (Alman fizikçi, 1840–1905) ve Carl Zeiss (Alman optikçi, 1816–1885) adlarına atfen isimlendirilmiştir.

Tanım: Belirli bir miktardaki kandaki hücrelerin sayılması amacıyla kullanılan optik aygıt.

Tarihsel arka plan: Ernst Abbe, optik teorisi ve mikroskop tasarımı alanındaki öncü çalışmalarıyla tanınır. Carl Zeiss ise hassas optik aletlerin üretiminde çığır açmış bir imalatçıdır. İkisinin iş birliği, mikroskopi ve optik ölçüm teknolojisinde devrim niteliğinde gelişmelere yol açmıştır. Abbe-Zeiss aparatı da bu iş birliğinin ürünlerinden biri olup, kan hücrelerinin mikroskobik ortamda sistematik biçimde sayılmasına olanak sağlamıştır.

Çalışma prensibi: Aparat, önceden belirlenmiş hacimde kan örneğini ince bir tabaka halinde özel bir sayım kamarasına yayarak mikroskop altında hücrelerin sayılmasını mümkün kılar. Kamaranın üzerindeki ızgara sistemi sayesinde birim hacimdeki hücre sayısı hesaplanır. Bu prensip, modern hemositometrelerin temelini oluşturmaktadır.

Klinik önemi: Kan hücresi sayımı (eritrosit, lökosit, trombosit) tanı hekimliğinin en temel laboratuvar incelemelerinden biridir. Abbe-Zeiss aparatı bu alandaki öncü cihazlardan biri olup, günümüzde yerini büyük ölçüde otomatik hematoloji analizörlerine bırakmıştır. Ancak cihazın dayandığı optik sayım prensibi, manuel kan sayımında hâlâ kullanılan hemositometrelerde varlığını sürdürmektedir.

Ayrıca bkz. hemositometre (hemacytometer)